Olympiakos vs NEC: Voorbeschouwing Champions League Voorronde

Het Georgios Karaiskákis Stadion in Piraeus, dinsdagavond. Voor het eerst in zeventien jaar speelt NEC een Europese uitwedstrijd, en de omstandigheden hadden uitdagender nauwelijks gekund: in een heksenketel aan de haven van Athene wacht de regerend Grieks vicekampioen onder Europese trofeeënhouder José Luis Mendilibar. De marktwaarden zijn niet te vergelijken, de voorbereiding van NEC was rommelig en centrale verdediger Sandler viel in de laatste oefenwedstrijd geblesseerd uit. Toch brachten 1286 Nijmegenaren een ticket. Ze weten wat ze gaan zien: NEC dat boven zichzelf uitstijgt of vroeg kopje ondergaat.

Aanloop: een huzarenstuk voor NEC, een pijnlijke reeks voor Olympiakos

NEC schreef vorig seizoen sportief geschiedenis met de beste Eredivisie-eindklassering ooit: derde, achter PSV en Feyenoord. Dat leverde een plek op in de Champions League-voorronde, en daarmee de zwaarste mogelijke Europese opdracht voor een ploeg van dit kaliber. Dick Schreuder omarmde de uitdaging, maar de aanloop was verre van vlekkeloos. In zeven oefenduels werd slechts twee keer gewonnen, en de laatste generale repetitie eindigde in een 1-2 verlies tegen Sevilla. Belangrijker nog: Philippe Sandler, de centrale verdediger die het NEC-positiespel vanuit achteren aanstuurt, viel daarin geblesseerd uit. "Het komt eigenlijk nooit uit als Philippe Sandler iets oploopt," zei Schreuder naderhand. Zijn inzetbaarheid is onzeker voor Piraeus.

De personele problemen stapelen zich op. Koki Ogawa, goed voor acht goals vorig seizoen, ontbreekt op de UEFA-lijst. Vito van Crooij, Perr Schuurs, Willum Thór Willumsson en Adam Tahaui zijn eveneens afwezig. Schreuder hield twee UEFA-plekken vrij voor mogelijke nieuwkomers, maar die kwamen er niet voor de deadline. Dusan Tadic, de meest aansprekende naam van de zomermercato, moest in Nijmegen al genoegen nemen met een invalbeurt.

Olympiakos kent zijn eigen turbulentie. Mendilibars ploeg verloor in de aanloop drie oefenduels op rij: van Ajax, Royal Antwerp en AZ Alkmaar. Die negatieve reeks is ongebruikelijk voor een club die vorig seizoen de Champions League-knock-outs bereikte en Amsterdam won met 1-2. De Grieken missen Mehdi Taremi (transferperikelen) en Roman Yaremchuk voor dit tweeluik, terwijl de komst van Anass Salah-Eddine als linksback nog niet afgerond is. Toch is Olympiakos op papier de sterkere ploeg, met een marktwaarde van 169 miljoen euro tegenover NEC's 53 miljoen.

Olympiakos: de zes-woorden-tactiek van Mendilibar

José Luis Mendilibar won met Sevilla de Europa League en leidde Olympiakos naar de Conference League-titel in 2024. Zijn filosofie past in zes woorden: hoog druk zetten, snel naar voren. De basisformatie is een 4-2-3-1 die zonder bal verandert in een 4-4-2, waarbij de nummer tien naast de spits schuift om directe druk op de centrale verdedigers te zetten. Doelmannen worden gedwongen de lange bal te spelen. Middenvelders sluiten aan op de tweede bal. De achterste lijn staat hoog, de afstanden zijn klein.

In balbezit is Olympiakos even direct: centrale verdedigers zoeken meteen de diepte of de vleugels, backs overlappen vroeg en centrumaanvaller Ayoub El Kaabi loopt onvermoeibaar naar de moeilijkste passes toe. De Marokkaan was vorig seizoen goed voor 18 competitiedoelpunten en begon dit seizoen al scorend in de oefenwedstrijd tegen AZ. Op de flanken zijn Gelson Martins en Jota Silva de mannen die voorzetten genereren. Olympiakos stuurde in de Champions League-campagne van vorig jaar meer voorzetten vanuit open spel richting het strafschopgebied dan elke andere ploeg op het toernooi, op Atlético Madrid na.

De 19-jarige Christos Mouzakitis is het meest waardevolle individu in de selectie (25 miljoen euro) en de creatieve schakel op het middenveld. Aanvoerder Konstantinos Fortounis kent dit stadion beter dan wie dan ook en weet hoe hij zijn ploeg door moeilijke fases sleept. Als Santiago Hezze fit is, combineert hij met Mouzakitis in de controlerende middenveldrollen. Rodinei neemt rechts de positie in van de twijfelachtige Saliakas.

De Griekse organisatie zonder bal is zwaar, maar niet foutloos: als NEC er doorheen speelt en snel wisselt van kant, vallen er ruimtes achter de vleugels. Ajax en AZ scoorden allebei op die manier in de voorbereiding.

NEC: de enige weg is via de omschakeling

Schreuder bouwt zijn ploeg op aanvallende agressie, en de Eredivisie-cijfers bevestigen dat. Vorig seizoen scoorde NEC 77 keer, meer dan alle andere clubs behalve PSV. Maar er werden ook 53 tegendoelpunten geïncasseerd, het slechtste getal van de top drie. Dat contrast tekent het NEC van Schreuder: aanvallend vol gas, defensief kwetsbaar als het hoog staat.

Kodai Sano is de meest waardevolle en meest gewilde speler in de selectie. De Japanse middenvelder (12 miljoen marktwaarde) wordt al in verband gebracht met een stap naar een grotere competitie en is de man die NEC's middenveld compact houdt en tegelijk verbindt naar de aanvalslinie. Darko Nejasmic voegt physicaliteit en loopvermogen toe, Tjaronn Chery is als aanvoerder de ervaren spelverdeler die in dit specifieke stadion al heeft gescoord: in 2022 trof hij het net voor Maccabi Haifa, dat in de CL-voorronde van Olympiakos won met 4-0.

Sami Ouaissa keerde terug van een blessure en maakte tegen Sevilla zijn rentree met een doelpunt. Schreuder verwacht dat hij kan starten. Bryan Linssen en Dusan Tadic vormen het aanvalsduo, waarbij Tadic zijn eerste officiële minuten voor NEC nog moet maken. De Serviër brengt rustmoment en technisch inzicht, maar heeft wedstrijdritme nodig om zijn beste versie te tonen.

De tactische kans voor NEC zit in het omschakelen. Olympiakos laat op de flank veel ruimte achter de vleugelverdedigers staan als er hoog druk gezet wordt. Als NEC snel wisselt van speelkant na balverovering, ontstaan er mogelijkheden. Dat vereist rust onder druk in de eigen opbouw — precies wat moeilijker wordt zonder Sandler.

De man om in de gaten te houden: Tjaronn Chery

Chery speelde dinsdag in 2022 de meest memorabele wedstrijd die dit stadion in een lange tijd had gezien: Maccabi Haifa won met 4-0 en Chery scoorde het eerste doelpunt van die avond. Nu staat hij terug in Piraeus, dertien jaar ouder, als aanvoerder van NEC. Hij weet hoe de sfeer in het Karaiskákis-stadion voelt, welke fluitconcerten er klinken en hoe je die geluidsmuur omzet in concentratie.

Voor Olympiakos is El Kaabi de naam. De Marokkaan speelde het WK in de VS, is teruggekeerd in topvorm en jaagt onvermoeibaar op elke moeilijke pass naar de ruimte. Als de NEC-achterlinie twijfelt, is hij erbij.

Blessures en vermoedelijke opstellingen

NEC mist Sandler (geblesseerd, uitgevallen vs Sevilla), Ogawa, Van Crooij, Schuurs, Willumsson en Tahaui. Fonville vervangt Sandler hoogstwaarschijnlijk in de centrale verdediging.

Vermoedelijke opstelling NEC (4-3-3 of 4-2-3-1): Crettaz; Pereira, Fonville, Nuytinck, Lebreton; Sano, Nejasmic; Ouaissa, Chery, Bischoff; Linssen

Olympiakos mist Yazici (knie, langdurig), Taremi en Yaremchuk (buiten UEFA-selectie). Retsos en Hezze zijn twijfelachtig maar trainen. Ortega is nog niet ingeschreven als doelman, Popovic start.

Vermoedelijke opstelling Olympiakos (4-2-3-1): Popovic; Saliakas, Retsos, Pirola, Rodinei; Scipioni, Garcia; Gelson Martins, Mouzakitis, Jota Silva; El Kaabi

Tactische sleutel: kan NEC onder de druk van Mendilibar uitspelen?

De wedstrijd wordt bepaald door één vraag: hoe reageert NEC op de hoge druk van Olympiakos. Mendilibar laat zijn ploeg agressief opkomen zodra de centrale verdediger met zijn rug naar het veld de bal ontvangt. Als NEC dan de lange bal speelt, wint Olympiakos de tweede bal en komen de voorzetten. Als NEC er doorheen combineert, liggen er ruimtes achter de Griekse druk.

Zonder Sandler als opbouwende verdediger wordt dat combineren riskanter. Fonville en Nuytinck zijn capabel, maar minder comfortabel met de bal in kleine ruimtes onder hoge druk. Dat maakt de NEC-opbouw kwetsbaar, en Mendilibar weet dat.

Toch heeft NEC zijn kansen. Als Ouaissa en Chery ruimte krijgen en snel schakelen, kunnen de vleugels van NEC profiteren van de ruimte die Olympiakos achterlaat bij hun aanvallende overlaps. Bischoff of Mor kunnen dat via snelle counters uitbuiten. Één uitgespeelde omschakeling is genoeg voor een resultaat dat de return openhoudt.

Statistieken die de balans doen doorslaan

Olympiakos verloor slechts twee van zijn laatste vijftien officiële duels in Europese voorronden. De enige keer dat een Nederlandse ploeg won van Olympiakos in een officieel Europees duel was Maccabi Haifa — waarvoor Chery scoorde. NEC verloor vier van zijn laatste zeven oefenwedstrijden.

Toch: Ajax verloor thuis van Olympiakos afgelopen seizoen en PSV ontsnapte met een gelijkspel. Eredivisie-clubs worstelen structureel met het directe spel van Mendilibar. Het kan allebei kanten op in Piraeus.

Voorspelling: Olympiakos wint de heenwedstrijd, maar NEC houdt het spannend

Olympiakos is in eigen huis, met de sfeer van een Griekse heksenketel in de rug, te sterk voor dit NEC. De kwaliteitskloof is te groot en de personele problemen in de NEC-defensie zijn op dit moment te acuut om stand te houden tegen El Kaabi, Gelson Martins en het hoge drukspel van Mendilibar.

Maar NEC geeft de wedstrijd niet weg. Chery kent dit stadion en dit publiek, Sano is te goed voor de meeste Europese voorrondes en de ploeg heeft vorig seizoen genoeg bewezen dat ze op hun beste dag iedere tegenstander kunnen kwetsen. Een nipte defeat houdt de return in het Goffertstadion open.